161

آيا دين زرتشت ازدواج محارم را جايز می داند؟


پرسش :

آيا دين زرتشت ازدواج محارم را جايز می داند؟


پاسخ :
خیر، زرتشتیان زناشویی با نزدیکان را ندارند. یکی از تهمت های ناروای دشمنان فرهنگ ایران، ازدواج با محارم در سنت ایران باستان است که دروغی بیش نیست ،  بینش زرتشت در این باره به هات ۵۳ از گات ها بیندیشیم که پیام آور ایران به دخترش پورچیستا می گوید: جاماسب «که از نزدیکان نیست وبیگانه است» به خواستگاری تو آمده است من اورا دردین داری تایید می کنم ولی تو با خردمندی و آزادی اگرمایلی او را برای شوی خود گزینش کن. واین نشان از باور به سنت زن و شویی در فرهنگ زرتشتیان است. هیچگاه در تاریخ زندگی زرتشتیان ازدواج با نزدیکان مشاهده نشده است. در این باره به بخش «نوشتارها» از همین تارنما نگاهی به مقاله «خوات ودَتام، ازدواج با محارم نیست» نگاه کنید.
162

تا چه حد از انديشه زرتشت در دين يهود نفوذ كرده است.بر عكس آن چطور


پرسش :

تا چه حد از انديشه زرتشت در دين يهود نفوذ كرده است.بر عكس آن چطور


پاسخ :
بیگمان اندیشه های سامی که از تورات شروع شده در ادیان ابراهیمی پس از خود نیز تاثیر گذاشته است که می توان از برگردانِ کتاب های مقدس این ادیان شباهت ها را جستجو کرد که تا حدودی به بینش آیین مهر ایرانی نیز مربوط می شود ولی اندیشه یکتاپرستی زرتشت تاثیر آنچنانی بردین یهود نداشته است. آشکار است که دین یهود که سده ها پس از گسترشِ فلسفه زرتشت در جهان بوده نمی تواند اثری بر دین ۱یش از خود، مردم ایران و زرتشت داشته باشد.
163

آیا زرتشتیان به پیدایش آدم و حوا اعتقاد دارند ياخیر؟


پرسش :

آیا زرتشتیان به پیدایش آدم و حوا اعتقاد دارند ياخیر؟


پاسخ :
درادبیات دینی و اوستا از آنچه درتورات در باره آفرینش مَرتو (انسان) آمده است به گونه ای که خداوند با فراهم آوردن گِل (خاک) که فرشتگان برایش فراهم کردند، «آدم» را آفرید و هزاران سال پس از آن، با نیازی که آدم داشت «حوا» رااز پهلوی آدم خلق کرد، سپس آنان را درجَنَت (بهشت) قرار داد،  با کاراشتباهی که آنان انجام داده و از میوۀ بدون پروانه (ممنوعه) استفاده کردند، خداوند با آگاهی از این کار اشتباه، آنان را از«جنت» به زمین کوچ داده شده و اکنون مرتوگان (بشر) فرزندان آنان می باشند، سخنی به میان نیامده است. تنها درنسک (کتاب) «بندهش» که یکی از نوشته های پهلوی است آمده که «کیومرث» نخستین انسان خدا آفریده بوده که نطفۀ  او درخورشید پالوده شده و سپس به زمین آمده است. از آن دو شاخه از گیاهی همانند ریواس روییده شده که آنان را «مشی» و «مشیانه» نام نهاده اند. این دوشاخه گیاه برهم پیچیده اند و آغاز آفرینش را دراین جهان تشکیل داده اند.
164

نتیجه کردار خوب یا بد چگونه به انسان برمی گردد؟ آیا پس از مرگ معادی وجود دارد؟


پرسش :

نتیجه کردار خوب یا بد چگونه به انسان برمی گردد؟ آیا پس از مرگ معادی وجود دارد؟


پاسخ :
در فلسفه زرتشت کردارنیک مَرتو (انسان) وعملکرد بداو پادش و پادافراه دارد که در همین جهان بر روان مرتو اثر خواهد گذاشت. کسی که بداندیش  باشداز روان آزرده ای برخوردار خواهد شد و مَرتوی نیکوکار روانی آرام و شاد خواهد داشت، این شادی و ارامش یا دگرگونی آن رنج بسیار برای روان پس از مرگ نیزهمچنان ادامه خواهد داشت. واز عملکردی که جسمش در جهان مادی داشته است شاد و خشنود خواهد بود و یا برعکس عذاب کشیده و آزرده خواهد شد تا اینکه پساز زمانی دیرپا، پالوده گشته و به «گروتمان» سرای روشنایی و شادی برسد.   
165

دستهای برافراشته که در گات ها آمده به چه معنی است؟


پرسش :

دستهای برافراشته که در گات ها آمده به چه معنی است؟


پاسخ :
در چند سرود از«گاتها» سراینده آن،اشوزرتشت از «نِمَنگها» (نماز) سخن می گوید که از«اوستانَه زَستُو» نه یاد شده است این واژه به چِمار(دست های بر افراشته) است. شَوَه (دلیل) ویژه ای برای افراشته کردن دست ها در جایی نیامده است. شاید دست های مَرتو (انسان) به هنگام نیایش هنگامی که بالا قرار بگیرد به چندانگیزه بوده است، نخست اینکه نیاز و خواسته رااز اهورامزدا (دانش و خرد) بیان می کند، (هرگاه به کسی یا چیزی دلبستگی فراوان باشد برای آغوش گرفتن، بی اراده دستان از هم گشاده خواهد شد) دوم اینکه هرکس به هنگام نماز و نیایش نیز به سوی بالا و پیشرفت توجه خواهد داشت و سوم  به هنگام افراشتن دست ها، با سرانگشتانِ خود توانایی دریافت انرژی های مثبت بیشتر و پویاترخواهد شد و...
166

بهشت ودوزخ در دین زرتشت چگونه است ؟


پرسش :

بهشت ودوزخ در دین زرتشت چگونه است ؟


پاسخ :
 بهشت به معنی بهترين (صفت عالي «به») از واژهً اوستايی«وَهیشتِم مَنُو» مي‌باشد و دوزخ از واژهً اوستايی «دروجودِمانِه» است به چِمار (معنی) «جايگاه دروغ» يا «درون تيره» مي‌باشد.  در بينش زرتشت، اهورامزدا، جهان هستي را بر پايهً قانون يكسان و هنجاري خلل‌ناپذير به‌وجود آورده است كه اين قانون در سراسرِ جهان آفرينش پويا و پايدار گشته است. زرتشت اين قانون ثابت را «اشا» يا راستي ناميده است. هنجاري كه بر پايهً اراده و خواست مزدا، سبب پديدار شدن جهان هستي شده و پس از آن در همهً رويدادها و پديده‌هاي گيتي نيز جاري و استوار است.   بر پايهً اين هنجار راستي، تفاوت انسان با ديگر آفريدگان در اين است كه انسان توانايي انديشيدن دارد. يعني چنانچه فروزهً هوشمندي، تفكر و گزينش را از انسان گرفته شود، در حقيقت انسانيت او از بين رفته است و تنها موجودي در جايگاهً انسان بودن؛ خرد، انديشه و تفكر است وگرنه در گزينه‌هاي ديگر، انسان با حيوان مشترك است. انسان بر پايه هنجار راستي، با ويژگي خردمندي و هوشمندي از ديگر آفريده‌ها برتر آفريده شده است. (بیشترازاین رادربخش نوشتار، مقاله از همین تارنما دنبال کنید) 
167

قـانـون اَشـا را كـه زرتشت به آن اشاره كرده با چه چیزی در ادیان دیگر برابر می دانید؟


پرسش :

قـانـون اَشـا را كـه زرتشت به آن اشاره كرده با چه چیزی در ادیان دیگر برابر می دانید؟


پاسخ :
بیگمـان هـر دیـن و آیینی بـه گونه ای جهـان بینی اشـاره می كند كه با فرهنگ و تمدن مردم زمان پیام آورآن و با منطقه یی ویژه هماهنگی دارد ودراین راه هر یك به نظم در زندگی اشاره كرده اند.  به همین روی نگرش دین زرتشت به جهان هستی، پیروی و پیوستن به قانون «اَشا» است. در بینش او خداوند جان و خرد، جهان را براساس هنجاری آفریده كه بر تمام هستی حاكم است و هیچ پدیده یی ازاتم تاكهكشان وجود ندارد كه بر پایة این هنجار هماهنگ، استوار نباشد پس انسان نیز باید خود را با هنجار هستی، همگام و همراه سازد، راستی ودرستی، مهر و فروتنی و فروزه های نیك انسانی را در خود پرورش دهد. آشکار ست که این فلسفه در دین های دیگر به ریختی (شکلی) که موزگار ایرانی به آن اشاره داشته. نیامده است.
168

اصول دین زرتشت برچه چیزهایی استوار است ؟


پرسش :

اصول دین زرتشت برچه چیزهایی استوار است ؟


پاسخ :
بنیاد دین زرتشت بر هفت پایه استوار است : ۱- یكتایی اهورامزدا ۲- پیامبری اشوزرتشت ۳- پیروی از «اَشا»  به چِمار (معنی)  پیروی از اندیشه، گفتار و کردارنیک  ۴- آزادی در گزینش راه زندگی ( خوراک، پوشاک، جای زندگی، پیشه، دین، زبان، فرهنگ و... ) ۵- پاداش کار نیک و پاد افراه کار زشت  (کنش و واکنش) ۶- جاودانی روان، رستاخیز
169

مراحل عرفان در دین زرتشت چگونه است ؟


پرسش :

مراحل عرفان در دین زرتشت چگونه است ؟


پاسخ :
شناخت خداوند، پرورش و پویایی ویژگی های نیک اخلاقی و « نزدیك شدن به اهورامزدا»، مهمترین هدفِ سفارش شده اَشوزرتشت در زندگی مَرتو (انسان) است. پیام آور ایرانی باور داردكه اگر مرتوگان (بشر) رفتار خود را به شش فروزه یی كه از خداوند سرچشمه گرفته هماهنگ سازد ، گذری به هفتمین گام نیز خواهد داشت و به جایی خواهد رسید كه سعدی نیز به آن اشاره کرده است: « رسد آدمی به جایی که به جز خدا نبیند \ بنگر که تاچه حد است، مقام آدمیت»، نخستین گام در راه نزدیك شدن به اهورا، «وَهومن» یا منش نیك است ، این واژه در زبان پارسی به بهمن تبدیل شده است . نیك اندیشی یكی از فروزه های سرشت خداوند است كه مرتو نیز بایستی در نخستین گام آن رادر خود پرورش دهد. گام دوم، گزینش «اَشَه وَهیشْتَه» یا بهترین اشویی است كه در زبان فارسی به اردیبهشت تبدیل شده است. اشویی درذات خداوند، هنجار مطلق و توانایی نظم بخشیدن است، این فروزه درمرتو نیز كوششی برای هماهنگی در رفتار بر پایة اشویی، به چِمار پیوستن به راستی است . «خْشَترَه وَئیریَه» كه در زبان پارسی به شهریور تبدیل شده است توانایی مینوی و پادشاهی بر خود است، توانایی گذشت و مهربانی، توانایی كنترل رفتار ناهنجار ،  توانایی دفاع از راستی و مبارزه با دروغ، توانایی رسیدن به آزادی و آزاد منشی و ..... كه گام سوم در راه شناخت است . گام چهارم، فروزة «مهرورزی» است كه در گات ها به گونه « سپنتَه آرَمئی تی» بیان شده و در پارسی به سپندارمذ یا اسپند تبدیل شده است . در بینش اشوزرتشت رابطة بین انسان وخدا بر مبنای دوستی و محبت است نه از روی ترس و بیداد،  پس هرکس باید فروزة «مهرورزی» را در خود افزایش دهد، خویشتن داری، گذشت، فروتنی، مهربانی، بخشندگی و دهشمندی از پرتوهای این فروزه هستند.   گام پنجم به ریخت  «هَه اوروَتات» آمده  ودر پارسی به گونه خورداد بیان شده است، در این گام رسایی وكمال در انسان پدیدار خواهد شد و او را اندک اندک به موتوی آرمانی نزدیك خواهد كرد. درگام های رازوری (عرفان) زرتشتی، رسایی با جاودانگی «امرداد» كه ششمین گام است، به هم پیوسته می باشند.  آشکار است که اگر مرتو به رسایی برسد، خود به خود به «بی مرگی» نیز خواهد رسید. «اَمِرَه تات» كه در پارسی به ریخت امرداد آمده، به چِمار جاودانگی است، بی گمان این فروزه از ویژگی ذاتی خداوند است ولی مرتو (انسان) نیز بر پایه نظامی كه در آفرینش او پیش بینی شده به گونه ای دیگر و به طور نسبی جاودانه خواهد شد. هفتمین گام، در راه رازوری و شناخت اهورا، «سرَئوشَه» است این واژه در فارسی به گونه «سروش» بیان شده است، نور حقیقت و ندایاهورایی است كه چون مشعلی، نهادمرتو و دیده دل عارف را روشن خواهد كرد، در این گام مرتو به جایگاه « سپنتامن» (منش برتر) دست خواهد یافت. بنابراین در كنارِكار وكوشش،  مرتو توانایی دارد تا گام های هفت گانه رازوری را نیز سپری کند، فروزه هایی چون پاكی و راستی، توانایی سازنده و مهرورزی پویا خواهد شد تا رسایی و پایندگی در نهاد او فزونی یابد.
170

آیا دین زرتشت در باره تناسخ صحبتی می کند ؟


پرسش :

آیا دین زرتشت در باره تناسخ صحبتی می کند ؟


پاسخ :
خیر ، تناسخ و برگشت روح به کالبدهای غیر انسانی در بینش آموزگار و پیام آور آریایی، زرتشت نیست.
171

درباره مبارزه نیکی و بدی آیا در مقابل بدیها و بدکاران باید ساکت نشست یا مبارزه کرد؟ این مبارزه چگونه باید باشد؟


پرسش :

درباره مبارزه نیکی و بدی آیا در مقابل بدیها و بدکاران باید ساکت نشست یا مبارزه کرد؟ این مبارزه چگونه باید باشد؟


پاسخ :
اشوزرتشت در پیام خود به ویژه در هات ۳۲ بند ۱۶ از گات ها - مبارزه با بدی و دروغکار را به کمک ابزار دانایی و سخن درست و اثربخش می داند، در هات ۳۰ بند ۹ و ۱۰ دست یافتن به همازوری راستکاران و تازه کردن جهان را ابزاری برای مبارزه با زور دروغکاران می داند، و در هات ۳۱ بند ۱۸- پیشنهاد می دهد که چنانچه گمراهان و  بدکاران که به زندگی مردم آسیب وارد می سازند، به راه راست نیامدند باید با قدرت در برابر آنها ایستادگی کرد.
172

در باور زرتشتی اعتقاد به دو گوهر همزاد و متضاد كه هر یك بسته به موقعیت در اندیشه آدمی به شكل خوب یا بد بروز می كند وجود دارد پس هیچ عمل یا فکری مطلقا بد یا خوب نیست بنابراین چرا در آیین زرتشتی دروغ کلا ناپسند شمرده شده و مثلا دروغ مصلحت آمیز، جایز نمی باشد؟


پرسش :

در باور زرتشتی اعتقاد به دو گوهر همزاد و متضاد كه هر یك بسته به موقعیت در اندیشه آدمی به شكل خوب یا بد بروز می كند وجود دارد پس هیچ عمل یا فکری مطلقا بد یا خوب نیست بنابراین چرا در آیین زرتشتی دروغ کلا ناپسند شمرده شده و مثلا دروغ مصلحت آمیز، جایز نمی باشد؟


پاسخ :
سرچشمه دروغ ، برخورد دو گوهر همزاد است که در اندیشه مَرتو (انسان) بی دانش ونادان به وجود می آید. انسانٍ دانا دراندیشه و باور خود، از دو گوهرهمزاد نیکی وراستی را پویا می سازد زیرا در بینش اشوزرتشت هنجار هستی تنها بر راستی( اَشا) استواراست و هیچگاه به دنبال دروغ که آزار دهنده و آسیب رسان است نخواهد رفت . از آنجا که هنجار هستی، راستی است پس زرتشتیان از دروغ مصلحت آمیز نیز پرهیز می کنند زیرا  شایستگی (مصلحت ) مَرتو (انسان) در برقراری و گسترش راستی و همراه شدن با اَشا است .
173

آیا مزدای زرتشت به عاشقانی چون من امکان آن را می دهد تا راه اشویی را برای خود و برای همیشه انتخاب کنم ؟


پرسش :

آیا مزدای زرتشت به عاشقانی چون من امکان آن را می دهد تا راه اشویی را برای خود و برای همیشه انتخاب کنم ؟


پاسخ :
اگر منظور از راه اشویی که «اهورامزدا» سفارش کرده است، پیوستن به اندیشه، گفتار و کردار نیک باشد. بیگمان هر مَرتو (انسان) خدا دوست و اندیشمندی آرزو دارد تا با انجام کار نیک که برگرفته از وجدان آگاه و خرد رسا می باشد، هویت  نیک مرتوگانی خود را در هستی به نمایش بگذارد. در این بینش، راه اَشا به چِمار ویژگی های پسندیده، آگاهانه و از روی دانایی است که در رفتار موتو به ریخت (شکل) در می آید.  و این  شایستگی برای هرمرتویآزاد اندیشی وجود دارد تا گاهی و یا برای همیشه از آن بهره مند گردد.
174

روز رستاخیز در گات ها در زمان ساسانیان در این دوره چگونه تعریف می شود؟


پرسش :

روز رستاخیز در گات ها در زمان ساسانیان در این دوره چگونه تعریف می شود؟


پاسخ :
برداشتی كه از واژه رستاخیز در پیام زرتشت می شود زمانی است كه تمام روان ها كه زمانی در جهان مادی به سر برده اند،  پس ازگذراندن زمانی کم و زیاد و شاید در شرایطی گوناگون به فروغ و روشنایی خواهند پیوست.  در زمان ساسانی برخی از باورها در بینش زرتشت، آموزگار ایرانی دستخوش آمیخته شدن با فرهنگ های دیگر آن زمان قرار گرفت و به گونه دیگری به ثبت رسید كه اندكی نیز با پیام اشوزرتشت هماهنگی ندارند. هم اكنون نیز واژه رستاخیز به همان شكلی كه در پیام اشوزرتشت آمده بررسی می شود و در باور پیروان راستین اشوزرتشت جاری است .
175

آیا یك نفر زرتشتى چون من كه نماز نمی خواند گناهكار حساب میشود و به دوزخ می رود؟

 


پرسش :

آیا یك نفر زرتشتى چون من كه نماز نمی خواند گناهكار حساب میشود و به دوزخ می رود؟

 


پاسخ :
فلسفه نماز و نیایش در بینش اشوزرتشت ، پیروی از هنجار اشا و برقراری آرامش در خویشتن است، یكی از شیوه هایی و رفتاری است كه مَرتو (انسان) برای داده های نیك اهورایی از آفریدگارسپاسگزاری می كند. گناهكار كسی است كه كردارش بر مبنای نیك اندیشی نباشد و به روان هستی و مردم آسیب وارد سازد. نماز نخواندن در واقع از دست دادن امتیازهای  ویژه برای کسی است كه او را از ارزش های نیك انسانی همانند مهربانی، فروتنی، پارسایی و عشق وشادی دور می سازد.

صفحه‌ها

دوست عزيز اگر پاسخ پرسش خود را نيافتيد آن را برای ما ارسال كنيد

CAPTCHA
کد امنیت را وارد کنید
3 + 6 =
Solve this simple math problem and enter the result. E.g. for 1+3, enter 4.